Antalya’nın yerel zeytin çeşitlerinden Tavşan Yüreği, yalnızca kendine özgü şekli ve adıyla değil, fenolik bileşenleriyle de bilimsel araştırmalara konu olmuş dikkat çekici bir çeşit.
Türkiye’de yetiştirilen Tavşan Yüreği, Memecik, Edremit, Ayvalık ve Gemlik çeşitlerini karşılaştıran bir çalışmada; zeytinin fenolik içeriğinin hem çeşide hem de hasat zamanına bağlı olarak önemli ölçüde değiştiği gösterildi. Tavşan Yüreği meyvelerinde Aralık hasadında 317,7 mg GAE/100 g düzeyine ulaşan toplam fenol içeriği raporlandı. Araştırmada ayrıca Tavşan Yüreği’nin ferulik asit, kaempferol ve isorhamnetin gibi çeşitli fenolik bileşikler açısından da dikkat çekici bir profile sahip olduğu bildirildi.[1]
Peki bu fenolik bileşikler neden önemli?
2021 yılında yayımlanan randomize, kontrollü crossover bir çalışmada tip 2 diyabet riski taşıyan yetişkinlere yüksek polifenollü natürel sızma zeytinyağı veya polifenol içermeyen rafine zeytinyağı verildi. Yüksek polifenollü natürel sızma zeytinyağı tüketiminin ardından damarların genişleme kapasitesini yansıtan endotel fonksiyonunda anlamlı iyileşme gözlendi. Aynı çalışmada tek doz sonrası kan basıncında anlamlı değişiklik saptanmadı.[2]
Benzer şekilde, American Journal of Hypertension’da yayımlanan başka bir randomize crossover çalışmada, yüksek-normal kan basıncı veya evre 1 hipertansiyonu bulunan genç kadınlarda polifenol açısından zengin zeytinyağı içeren diyetin iki ay sonunda sistolik ve diyastolik kan basıncında düşüş ve endotel fonksiyonuyla ilişkili çeşitli göstergelerde iyileşmeyle ilişkili olduğu bildirildi.[3]
Bu çalışmalar Tavşan Yüreği zeytinyağının doğrudan aynı klinik etkileri gösterdiğini kanıtlamaz. Ancak Tavşan Yüreği çeşidinin fenolik profiline ilişkin veriler ile polifenol açısından zengin natürel sızma zeytinyağları üzerine yapılan insan çalışmaları birlikte değerlendirildiğinde, bu yerel çeşidin bilimsel açıdan neden araştırılmaya değer olduğu daha iyi anlaşılıyor.
Doktor Zeytin için asıl merak ettiğimiz soru da burada başlıyor:
Ahırtaş’ta yetiştirdiğimiz Tavşan Yüreği zeytinlerinden elde edilen yağın fenolik profili nasıl olacak?
Ürünümüze ait laboratuvar analizleri tamamlandığında sonuçları ürün sayfamızda paylaşacağız.
Kaynaklar:
